Verminderen watervervuiling
Om te zorgen voor een gezonde waternatuur is het van belang dat er een goede stoffenbalans is en dat we de aanwezigheid van te veel potentieel verstorende chemische stoffen voorkomen. Vanuit verschillende bronnen komen stoffen in het water die een negatieve invloed kunnen hebben op het water en het leven daarin. Door klimaatverandering worden de waterkwaliteit en de flora en fauna in het water nog gevoeliger voor een te hoge belasting van nutriënten en milieuvreemde stoffen.
Voor de KRW is het belangrijk dat op alle gemeten stoffen geen normoverschrijdingen plaatsvinden. Op dit moment is in geen enkel KRW-waterlichaam de chemische toestand op orde. De verwachting is ook niet dat dit in 2027 op orde zal zijn vanwege bestaande lozingen en persistentie van de stoffen.
Voortgang speerpunt
Reduceren impact stedelijke emissies op waterkwaliteit en ecologie
Samen met gemeenten gaan we ervoor zorgen dat de emissies uit de waterketen en het stedelijk gebied ten minste voldoen aan de wettelijke eisen en aansluiten bij de doelen voor de Kaderrichtlijn Water (KRW) en de lange termijn doelen voor het reguliere water (DRW).
In 2025 zijn meerdere overleggen geweest met de gemeenten over riooloverstorten, indirecte lozingen en de KRW-maatregelen. Ook in de toekomst wordt de samenwerking met gemeenten weer opgezocht.
Ten slotte nemen we deel aan een pilot van de provincie Zuid-Holland die zich richt op het opsporen en verhelpen van foutaansluitingen. Deze pilot geeft ons meer inzicht op het aantal foutaansluitingen in ons gebied en de ervaringen helpen gemeenten effectiever te werken aan het verhelpen van foutaansluitingen.
Reduceren impact van de landbouw op waterkwaliteit en ecologie
Samen met partners uit de agrarische sector brengen we de emissie van nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen terug, gericht op het halen van de ecologische doelen. Hiervoor zetten we actief in op samenwerkingsprogramma’s met agrariërs om de impact op het watersysteem te reduceren. Dit doen we middels de uitwerking van het Deltaplan Agrarisch Waterbeheer, een samenwerking tussen LTO en de waterschappen. Binnen het Deltaplan Agrarisch Waterbeheer werd in 2025 gewerkt aan 2 projecten:
Bodem als basis
Het project Bodem als basis beoogt een duurzaam beheer van landbouwgronden zodat het organisch stofgehalte toeneemt, de uit- en afspoeling van nutriënten vermindert en bodem en gewas weerbaarder zijn tegen ziektes. Hierdoor is er minder input van middelen benodigd. LTO Noord voerde dit project uit en Provincie en waterschap waren de belangrijkste financiers. Sinds de start van het project hebben tot nu toe 94 agrariërs deelgenomen aan dit project.
Aanpak reductie gewasbeschermingsmiddelen verder uitgewerkt
In 2024 is samen met LTO Noord en Provincie Zuid-Holland een plan van aanpak bestuurlijk vastgesteld, gericht op het verminderen van het aantal normoverschrijdingen van gewasbeschermingsmiddelen in oppervlaktewater. De uitvoering van het project Aanpak reductie gewasbeschermingsmiddelen Zuid-Hollandse Eilanden is in 2024 gestart. De ambitie is om de komende jaren alle agrarische bedrijven te bezoeken met ervaren emissiecoaches. Die coaches nemen alle emissieroutes naar het oppervlaktewater met de agrariër door en bekijken welke maatregelen genomen moeten worden om emissies naar het oppervlaktewater te voorkomen. In 2025 zijn 85 agrarische bedrijven bezocht. Ook zijn vanaf 2024 metingen verricht in het oppervlaktewater. Hiertoe is een nieuw meetnet opgezet.
Omdat het aantal meetlocaties en de omvang van meetpakketten per jaar verschillen, worden normoverschrijdingen, net als in het landelijk meetnet GBM, uitgedrukt in percentages. Er zijn 2 typen overschrijdingen: acuut (1 of meerdere individuele meting(en) boven de norm voor acute belasting (MAC)) en chronisch (wanneer meerdere metingen gedurende het jaar samen leiden tot een overschrijding van een norm voor chronische belasting (JG of MTR)). Chronische overschrijdingen worden het jaar erop gerapporteerd.
Percentage normoverschrijdende locaties gebaseerd op 2 type normeringen. Een locatie is normoverschrijdend als minimaal één stof boven de norm wordt aangetroffen (het ‘one-out-all-out’ principe).
In 2025 waren er minder overschrijdingen dan in het natte jaar 2024, omdat het een droog jaar was. Neerslag vergroot namelijk de kans op emissies vanaf erven en afspoeling vanaf percelen. De normoverschrijdingen kunnen naast landbouw ook afkomstig zijn uit antropogene bronnen, bijv. vlooienbanden.
Reduceren impact van nieuwe, opkomende stoffen op waterkwaliteit en ecologie
Naast de gemonitorde stoffen voor de KRW zijn er nog veel meer stoffen die potentieel toxisch zijn en nog niet door ons waterschap worden gemeten. Wij volgen hierin het landelijk beleid. Daarnaast doen we mee in landelijke werkgroepen naar bijvoorbeeld microplastics en vanuit de samenwerking in Rijn-West wordt een onderzoek uitgevoerd naar het handelingsperspectief van probleemstoffen binnen het stroomgebied. Hierbij worden ook stoffen behandeld die niet voor de KRW gemeten moeten worden.
In 2025 zijn er vanuit de waterketen 2 pilots gestart om probleemstoffen te verwijderen uit het effluent van onze zuiveringen. Hierdoor komen er minder schadelijke stoffen terecht in ons oppervlaktewater en werken we aan het reduceren van de impact op de waterkwaliteit en ecologie. Bij de zuivering in Dordrecht is een Dexfilter aangebracht voor de verwijdering van PFAS-stoffen. En bij de zuivering Strijen wordt onderzoek gedaan naar de meest geschikte nazuiveringstechnieken voor nieuwe, opkomende stoffen.