We gaan anders om met hemelwater
Bij een natuurlijke waterkringloop infiltreert een groot deel van het hemelwater in de bodem. Op die manier wordt het grondwater aangevuld, waarna het langzaam af kan stromen in het oppervlaktewater. Vooral in het stedelijk gebied is deze kringloop grotendeels verstoord door de aanwezige bebouwing en infrastructuur.
Hemelwater heeft daardoor niet meer de kans te infiltreren in de bodem, maar wordt vaak direct afgevoerd via het rioolwaterstelsel, waarna het via het oppervlaktewater of via de rioolwaterzuivering wordt afgevoerd. Dit kan leiden tot wateroverlast. Ook in het landelijk gebied is deze kringloop hier en daar verstoord, bijvoorbeeld door verdichte landbouwbodems en lage percentages organische stof in de bodem.
Voortgang speerpunt
Herstellen van de natuurlijke waterkringloop
Om de natuurlijke waterkringloop te herstellen en de sponswerking van de bodem te vergroten hebben wij in het Waterbeheerprogramma doelen op het gebied van hemelwater opgenomen. Om deze te behalen zetten we in deze planperiode in op 3 onderwerpen: het aanpassen van onze beleidsregels, het in kaart brengen van onze regionale systemen en vroegtijdige gesprekken over ruimtelijke ontwikkelingen.
Voor het eerste onderwerp hebben we in 2024 ons beleid voor versnelde afvoer door de toename van verhard oppervlak herzien. Wanneer bij bijvoorbeeld de bouw van huizen en de aanleg van straten verharding nodig is, moet de afvoer van regenwater namelijk wel goed geregeld zijn. De regels staan in de Waterschapsverordening en in beleidsregel 11 van de Nota Toetsingskaders en Beleidsregels voor het watersysteem.
We zijn in 2025 bezig geweest om ook de regels voor wijzigingen in de afvoer van bestaand verhard oppervlak, dus van bijvoorbeeld straten die er al liggen, te actualiseren. Met beide regels geven we invulling aan het onderwerp om onze beleidsregels passend te maken bij onze ambities voor hemelwater.
Door het proces rondom beleidsregel 11 is bewustzijn op dit thema bij gebiedspartners toegenomen en wordt het belang van hemelwater bij deze partijen gezien. Ook de vergrote inzet op stakeholdermanagement draagt bij aan het tweede onderwerp, het in kaart brengen van onze regionale systemen. De verwachting is echter dat de invulling van dit onderwerp achterblijft en dat we hiermee niet meer op koers liggen voor 2026.
Het wijzigen van de beleidsregels is complexer dan verwacht en vraagt inhoudelijke zorgvuldigheid. Beiden kosten tijd. Tegelijkertijd zetten we hiermee een goede basis neer voor de komende jaren, ook voor waterkwaliteitsaspecten van hemelwater.
Afkoppelen Reyeroord en het graven van water